Aşılama (İntrauterin İnseminasyon – IUI), doğal yolla gebelik elde edemeyen çiftlerde uygulanan, yardımcı üreme teknikleri arasında en basit ve en az invaziv yöntemlerden biridir. Bu yöntemle, baba adayından alınan sperm örneği laboratuvar ortamında özel işlemlerden geçirilir, hareketliliği ve morfolojisi en iyi olan spermler seçilerek ince bir kateter yardımıyla doğrudan anne adayının rahim içine yerleştirilir.
Aşılama tedavisi, doğal yollarla gebelik elde edemeyen ancak ileri düzey tüp bebek tedavisine gerek duyulmayan çiftlerde uygulanır. Özellikle şu durumlarda ilk basamak tedavi olarak tercih edilir:
Açıklanamayan infertilite:
Tüm testler normal olmasına rağmen gebelik elde edilemeyen çiftlerde, yumurtlamayı uyaran ilaçlarla birlikte aşılama yöntemi ilk tedavi seçeneğidir.
Hafif erkek faktörü kısırlığında:
Sperm sayısı veya hareketliliği hafif azalmış erkeklerde, laboratuvar ortamında yapılan “sperm yıkama” işlemiyle en kaliteli spermler seçilerek aşılama yapılabilir.
Total hareketli sperm sayısının 5 milyonun üzerinde olması gerekir. Bu değerin altındaki durumlarda tüp bebek tedavisi önerilir.
Endometriozisi olan kadınlarda:
Tüpleri açık ve yumurtalık rezervi iyi olan hastalarda, tüp bebek öncesi aşılama tedavisi denenebilir.
Yumurtlama problemleri yaşayan kadınlarda:
Yumurtlamayı düzenleyen ilaç tedavileri ile birlikte aşılama uygulanarak gebelik şansı artırılabilir.
Aşılama işlemi kısa sürede tamamlanan, ağrısız ve anestezi gerektirmeyen bir işlemdir.
Anne adayı jinekolojik muayene pozisyonuna alınır.
Rahim ağzı steril bir aletle görüntülendikten sonra, laboratuvarda hazırlanmış sperm örneği ince, esnek bir kateter yardımıyla rahim içine yavaşça verilir.
İşlem 1-2 dakika sürer ve ardından anne adayı yaklaşık 15-20 dakika dinlenir.
Aşılama sonrası özel bir istirahate gerek yoktur; hasta günlük yaşamına ve işine rahatlıkla dönebilir. Gebelik testi işlemden 14 gün sonra yapılır.
Aşılama ile gebelik oranları, birçok faktöre bağlı olarak %8 ile %12 arasında değişmektedir.
Başarıyı etkileyen en önemli unsurlar:
Anne adayının yaşı: 35 yaş altı kadınlarda başarı oranı belirgin şekilde daha yüksektir.
Yumurtlama tedavisinin etkinliği: İlaçla uyarılmış yumurtlama, gebelik şansını artırır.
Folikül (yumurta kesesi) sayısı: Tedavi sürecinde gelişen folikül sayısı arttıkça gebelik oranı da artar.
Genellikle 3 aşılama denemesinden sonra gebelik elde edilememişse, tüp bebek (IVF) tedavisine geçilmesi önerilir.
Doğal yoldan gebelik, çoğu çift için ilk hedef olmalıdır. Kısırlık tanısı almadan önce çiftlerin yaşam tarzı ve üreme alışkanlıklarını düzenlemeleri önemlidir.
Kadınlarda doğurganlık 35 yaşından sonra hızlı bir şekilde azalır; erkeklerde ise bu azalma genellikle 50 yaşından sonra başlar. Bu nedenle 35 yaş altındaki kadınlarda düzenli korunmasız ilişkiyle 6-12 ay içinde gebelik beklenir.
Kadınlarda “üreme penceresi” adı verilen dönem, yumurtlamadan önceki 6 günlük süreçtir. Bu dönemde iki günde bir düzenli cinsel birliktelik, gebelik şansını önemli ölçüde artırır.
Evde yapılan yumurtlama testleri (LH testleri) ile yumurtlama zamanı kolaylıkla takip edilebilir.
Hem aşırı kilo hem de aşırı zayıflık doğurganlığı olumsuz etkiler.
Vücut kitle indeksi (VKİ) 19’un altı veya 35’in üzerindeyse, gebelik elde etme süresi uzar.
Fazla kilolu kadınlarda tüp bebekte kullanılan ilaç dozları artar ve yumurta kalitesi düşebilir.
Bu nedenle ideal kiloda olmak, hem doğal yolla hem de yardımcı üreme tedavilerinde başarıyı artırır.
Sigara içmek doğurganlığı azaltır, düşük riskini artırır ve menopozun erken yaşta başlamasına yol açar.
Benzer şekilde, günde 5 fincandan fazla kafein tüketimi de doğurganlığı olumsuz etkileyebilir. Bu nedenle gebelik planlayan kadınların kahve tüketimini 1-2 fincanla sınırlaması önerilir.
Aşılama (İntrauterin İnseminasyon), doğal gebelik elde edilemeyen ancak ileri düzey tüp bebek tedavisine gerek duyulmayan çiftler için etkili, güvenli ve pratik bir yöntemdir. Doğru hasta seçimi, uygun zamanda yapılan yumurtlama takibi ve kaliteli sperm hazırlığı ile gebelik oranları oldukça tatmin edicidir.
Her çiftin üreme potansiyeli ve ihtiyaçları farklı olduğundan, tedavi planı kişiye özel olarak oluşturulmalıdır. Uygun adaylarda aşılama, hem zaman hem maliyet açısından ideal bir ilk basamak tedavidir.
Sorularınızı iletin veya randevunuzu hemen oluşturun. Deneyimli ekibimiz, size en kısa sürede geri dönüş sağlayacaktır.
